Jaargang 2026 - Inhoudsopgave
In deze
inhoudsopgave bevatten de vindplaatsnummers (boven de naam van de auteur) een
link naar de publicatie in de Wolters Kluwer navigator. Deze is alleen
toegankelijk voor abonnees, maar een groot aantal organisaties heeft een
collectief abonnement (zie verder de pagina "Algemene informatie").
De zaaknummers onder de geannoteerde rechtspraak bevatten een link naar de
betreffende uitspraak.
Nummer 1
Sancties 2026/1
M. Jeltes
Capaciteitstekorten als potentiële dreiging voor een humane detentie
Dat er ook in België grote capaciteitsproblemen zijn in het
gevangeniswezen, is wel bekend. Maar hoe worden ze aangepakt - en kan Nederland
daar wat van leren? Marije Jeltes heeft daar een hard hoofd in en wijst het
nieuwe kabinet op het belang een humane tenuitvoerlegging te waarborgen en niet
in het Belgische scenario te belanden
Sancties 2026/2
M.M. Kommer
Het doel voorbij – boetes als inkomstenbron
Hoe kon de afdoening van eenvoudige verkeersovertredingen verworden tot een
systeem dat sommige overtreders harder raakt dan het strafrecht zou doen? Max
Kommer analyseert de geschiedenis met een penologische blik.
Sancties 2026/3
I.I. van Galen-Oosterkamp, Th. Rinne, A. van Kalmthout, R.J.P. Rijnders
Reactie op nieuwe visie en handreiking van DJI op isolatie in detentie
Voldoen de nieuwe visie van de DJI op isolatie in detentie en de daaruit
voortvloeiende handreiking vanuit mensenrechtelijk perspectief? Vier leden van
een werkgroep van de Johannes Wier Stichting voor Gezondheidszorg en
Mensenrechten houden ze tegen het licht en doen nog een paar suggesties.
Sancties 2026/4
L. Erven
Detentie en genderidentiteit: de plaatsing van transgender gedetineerden in
Nederland
Wat is de positie van transgender gedetineerden in Nederland hoe komen
plaatsingsbeslissingen tot stand? Lieke Erven kijkt naar de actuele stand van
zaken en zet die af tegen de door het CPT ontwikkelde standaarden.
Sancties 2026/5
Officiële publicaties
Overzicht van recente:
- Wet- en regelgeving (in Staatsblad, nieuwe wetsvoorstellen, wetsvoorstellen in consultatie, vervolgstukken);
- Overige (parlementaire) stukken
Sancties 2026/6
Publicaties RSJ, Inspectie
JenV en IGJ
Overzicht van recente
publicaties van de RSJ, de Inspectie JenV en de IGJ
Sancties 2026/7
K. Sleeuwits
Beroepscommissie 6 januari 2025, nr. 24/41310/TP (tbs, passant)
Hoe gaat de beroepscommissie om met het structureel overschrijden van de
wettelijke viermaandentermijn voor tbs-plaatsing?
24/41310/TP
Sancties 2026/8
J. Stam
EHRM, 27 mei 2025, 51781/22, Kalkan t. Denemarken (Overlijden in detentie,
artikel 2 EVRM)
Welke zorgvuldigheid en bekwaamheid ten aanzien van geweldsgebruik eist het
EHRM in het kader van artikel 2 EVRM? En kan dat nog consequenties hebben voor
Nederland?
ECLI:CE:ECHR:2025:0527JUD005178122
Sancties 2026/9
J.H.S. van Tongeren
Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 29 juli 2025, ECLI:NL:GHSHE:2025:2086
(Ontruiming woning, detentie huurder)
Slaat het hof Den Bosch een nieuwe koers in met het afwijzen van een
vordering tot ontruiming van een corporatiewoning omdat de huurder lange tijd
gedetineerd was?
ECLI:NL:GHSHE:2025:2086
Sancties 2026/10
W. Duijst
Gerechtshof Den Haag 16 september 2025, ECLI:NL:GHDHA:2025:2036 (Inzage
medisch dossier; overlijden in detentie)
Hoe kan deze beslissing van het hof Den Haag tot doorbreking van het
medisch beroepsgeheim geduid worden in het licht van de rechtspraak van het
EHRM?
ECLI:NL:GHDHA:2025:2036
Sancties 2026/11
Niet geannoteerde rechtspraak
Gerubriceerd overzicht van
overige relevante rechtspraak op het gebied van de sanctietoepassing (niet
geannoteerd)
Nummer 2
Sancties 2026/12
B.H. Bulten
Aan de slag! Geldt dat ook voor de (klinisch) forensische zorg?
Er pakken zich al een tijd lang donkere wolken samen boven de tbs-sector,
en dat wordt maar niet minder. Hebben de bestuurders, professionals en
onderzoekers dan stilgezeten? Erik Bulten laat aan de hand van het programma
Kwaliteit Forensische Zorg zien dat dat zeker niet zo is, en roept het nieuwe
kabinet op aan de slag te gaan met wat politiek opgelost moet worden: de
knelpunten op de arbeidsmarkt, het ontbreken van voldoende tbs-capaciteit en de
beperkte uitstroommogelijkheden.
Sancties 2026/13
J.M. ten Voorde
Naar verdere verbetering van het kiesrecht voor ingesloten personen
Doet de overheid genoeg om kiesgerechtigden in een penitentiaire inrichting
of tbs-kliniek hun kiesrecht daadwerkelijk te laten uitoefenen? En bieden de
recent door de RSJ geformuleerde aanbevelingen soelaas? Jeroen ten Voorde
bespreekt de uitdagingen en mogelijke oplossingen, waarbij hij constateert dat
er reden is met name voor tbs-gestelden wat meer te doen.
Sancties 2026/14
E.T. Luining
De eisen aan het dagprogramma voor gedetineerden. Een betoog naar
aanleiding van een drietal uitspraken van de beroepscommissie van de RSJ
Hoe moet de dagbesteding van de gedetineerde in het gemeenschapsregime
worden ingevuld? Kunnen de uren die gedetineerden tussentijds ingesloten op cel
doorbrengen worden meegeteld als onderdeel van het dagprogramma, en kunnen
activiteiten op cel worden meegeteld? Egge Luining betoogt dat, anders dan de
beroepscommissie van de RSJ meent, het antwoord op deze laatste twee vragen
"nee" moet luiden.
Sancties 2026/15
M.J.M. Bruijnse & G. Pesselse
Het houdverbod uit de Wet dieren en de vrijheidsbeperkende maatregel in het
strafrecht. Een analyse in het licht van het recht op eigendom en de
wetssystematiek
Hoe verhoudt het houdverbod uit de Wet dieren zich tot de
vrijheidsbeperkende maatregel in het strafrecht? Madelief Bruijnse en Geert
Pesselse analyseerden de beide maatregelen en komen tot de conclusie dat het
opnemen van het houdverbod in de Wet Dieren en niet in art. 38v Sr, de
inzichtelijkheid niet vergroot. Daarnaast wijzen ze op een mogelijke strijd van
de maatregel met het recht op eigendom uit artikel 1 Eerste Protocol EVRM
Sancties 2026/16
R.S. Imamkhan
Resocialisatie en humaniteit in de strafoverdracht
Recent werd een gedetineerde na jaren juridische strijd naar Nederland
overgebracht om hier zijn in de Verenigde Staten opgelegde gevangenisstraf
verder uit te zitten. Betekent dit dat de Nederlandse praktijk ten aanzien van
de overdracht van strafvonnissen -zij het na een correctie door de rechter-
naar behoren functioneert? Rachel Imamkhan analyseerde beleid en regelgeving en
laat zien dat deze op gespannen voet staan met internationale verplichtingen en
in individuele gevallen tot inhumane uitkomsten leiden.
Sancties 2026/17
Officiële publicaties
Overzicht van recente:
- Wet- en regelgeving (in Staatsblad, nieuwe wetsvoorstellen, wetsvoorstellen in consultatie, vervolgstukken);
- Overige (parlementaire) stukken
Sancties 2026/18
Publicaties RSJ, Inspectie JenV en IGJ
Overzicht van recente publicaties van de RSJ, de Inspectie JenV en de IGJ
Sancties 2026/19
G. Pesselse
Beroepscommissie RSJ 3 oktober
2025, nr. 25/49800/TA (Ontvankelijkheid beklag, vertrouwensbeginsel
Is het reëel een beroep tegen
de voortzetting van a-dwangbehandeling niet ontvankelijk te verklaren wegens
overschrijding van de termijn, als die overschrijding voortvloeit uit door de
inrichting vertrekte (onjuiste) informatie?
Sancties 2026/20
G. Pesselse
EHRM 4 november 2025, nrs. 17982/21 e.a. ECLI:CE:ECHR:2025:1104JUD001798221 (Algeheel rookverbod, strijd met artikel 8 EVRM)
Houdt het oordeel van het EHRM dat een algemeen rookverbod in gevangenissen in strijd is met art. 8 EVRM, een fundamentele uitbreiding van de reikwijdte van dat artikel in? En, heel praktisch, wat is de betekenis van deze uitspraak voor Nederland?
ECLI:CE:ECHR:2025:1104JUD001798221
Sancties 2026/21
Niet geannoteerde rechtspraak
Gerubriceerd overzicht van overige relevante rechtspraak op het gebied van de sanctietoepassing (niet geannoteerd)